La Usc di Ladins
 
"Plata dla Union Generela di Ladins dla Dolomites"
Italia – Südtirol – Urtijëi, St. Ulrich, Ortisei
P.IVA IT-00518150214
04 de setember 2010 I
Edizion Nr. 34/2010
Contegnù
Archirida
Al vegn chirì:
 

chirì maioura archirida
 
Temesc

Rubrica

Dancà y da na pert


Doi ciacole con Leandro Santin, diretor de stazion dl compresòr dai schi de Chël Vësco.

Porsones

Robert Palfrader Le "Kaiser" austriach cun raîsc d’Al Plan respogn ales domandes de nosc foliet.


Le "Kaiser" austriach cun raîsc d’Al Plan respogn ales domandes de nosc foliet.

Mujiga

Grand Prix


Belsy y Florian Fesl à venciù l Grand Prix dla mujiga da mont. Chëst iede per i Paejes Tudësc.

Dlijia

Tl nojel dla fede


A La Ila y San Martin vëgnel metü da jì dui cursc de aprofondimënt dla fede. Intervista cun Lois Kastlunger, presidënt de cöra a La Ila.
vos seis chilò:    Home  >   Val Badia
revers Val Badia
 
N “rai de sorëdl”
 
Le trio “Ganes” cun les protagonistes Marlene Schuen, Elisabeth Schuen y Maria Moling dà fora so pröm album musical artistich. Pröma ćerćia al UFO a Bornech
 
 
 
Les trëi ćiantarines y musizistes da La Val Maria Moling, Elisabeth y Marlene Schuen.
  Les trëi ćiantarines y musizistes da La Val Maria ... 
Musiga - L’album ê gnü anunzié bele l’ann passè da pert de Marlene Schuen te deplü ocajiuns de conzerć dles trëi jones da La Val - da sores desco “DoloMitiches” de mà a Bornech - y tla cornisc dles döes staziuns de turnê de Hubert von Goisern te Südtirol. Śëgn é dan man l’inom dl grup, “Ganes”, y inće la plata digitala, la CD, sot le titul “Rai de sorëdl”, cun catordesc ćianties, feter dötes cun tesć ladins, dala musiga y dales parores dantadöt dles trëi componëntes instësses.I ùn podü baié cun Marlene Schuen sön chësc proiet nü, che gnarà presentè le pröm iade le dé mercui ai 17 de forà - en Capiun - dales 20.00 inant tl zënter dla cultura y jonëza UFO a Bronech.

La Usc: Marlene Schuen, la CD incundada l’ann passè da os trëi jones ladines ćiantarines dl grup de Hubert von Goisern vëgn śëgn fora. Cô poste pa tö nes descrì la sodesfaziun y ligrëza?

Marlene Schuen: “Iuhuuuuuuu!!! I sun dötes trëi dër contëntes y i n’aspetun l’ora da podëi ćiantè y sonè les ćianties nöies dal vi dan ala jënt. La CD é veramënter garatada bun y i sperun che ara i plejes inće ala jënt. Finalmenter do da n gröm de CDs che i ùn tut sö cun Hubert (von Goisern) y d’atri artisć podunse tignì tles mans nosta pröma CD cun les ćianties che nos ùn scrit.”

Tan gran é pa stè le laur da compone musiga y tesć, scebëgn che os sëis profescionistes te chësc ćiamp?

“Al é bëgn val’ che dà n gran laur, nia ma da scrì les ćianties y i tesć, mo inće da tó sö te stüde, da chirì fora la jënt che sona, da coordiné i terminns, da chirì n inom por nos... chël à inće durè n bel pez (ara rî). Ispiraziun por les ćianties ne se manćia nia, porchël éra jüda bindebò debota y te n colp unse albü deplü ćianties che i minân da mëte söla CD. I ultimi mëisc da setëmber incà unse dediché a tó sö les ćianties. Metü man ànse bele l’aisciüda passada.”

Ćiodì pa l’inom “Ganes” por os trëi?

“Ganes é un di pröms inoms che nes é tomà ite, spo sunse passades a aguanes y a döt val’ d’ater, y ala fin derevers a Ganes. Le rü dla Gana coliëia nostes ćiases, les ganes se acompagnëia tles liëndes y stories da na vita. Al é n inom che sona bun, y: chê sa pa... n pü’ de sanch da ganes rogor magari ćiamò te nostes avënes (ara rî).”

Degun iodler y degöna musiga folk tiroleja sön la CD. Ćiodì pa nia?

“Haha, deache de chëra n’ùnse por le momënt fat assà. A pert che ara vëgn impò inće dant te nostes ćianties, te de piceres porziuns, feter zënza che an s’inteness, mo ares é chilò. Al é da aldì inzai n pü’ de iodler, mo fat te nosta maniera, les trëi usc che ćianta gonot adöm... inće chesc é n elemënt tipich alpinn.”

Ćiodì pa na CD con feter döt ma ćianties ladines? Y, odëise os che al é na vaiga o che al é plü co ater n esperimënt, ost y di produzënć?

“Dì che i ne s’ùn nia fat pinsiers sce fà les ćianties por ladin o no, ne foss nia cis la lerité. Al é zënz’ater n pü’ n risch, deache le pop baia d’atri lingac ćina śëgn! Ladin é nosc lingaz, te chësc lingaz somiunse y ponsunse, inće sce i viun bele plü dî demez. Nostes emoziuns baia ladin. Chësc él ince stè la jënt che nes à daidé, cun chëra che i ùn laurè te stüde y tröc che à aldì les ćianties, che s’un à intenü, y chësc bele da mëteman, canche i ponsân da fà inće val’ por ingleje o te d’atri lingac. An po veramënter dì che dër tröc che ne savô magari denant gnanca ći che al é le ladin s’à inamorè de chësc lingaz melodius che passenëia tan bun da fà musiga. Al é tler che al él les staziuns dl radio che s’la pënsa sura dui iadi sce ai mët en ona val’ te n lingaz che püć y degügn ne capësc. Mo ći che é inće bele sozedü é che i aldiun intres plü gonot da nüsc compagns y dala jënt che conësc bele les ćianties deplü parores ladines fora de süa boćia. Chësc é val’ dër de bel.”

Cô ćiararà pa fora le sfëi che acompagnarà la CD? Saral inće da ciafè na spligaziun o traduziun di tesć ti maius lingac?

“Al se fej dër plajëi che le cover é gnü fat da Barbara Tavella y Claus Vittur: chësta é na bela colaboraziun danter artisć ladins. I ne oress nia dì massa danfora. Al é zënz’ater n cuertl dër interessant, che fajarà baié la jënt. I tesć é scrić por ladin y i pinsiers plü importanć unse translatè tl ingleje, todësch o talian. I ponsun da fà söla homepage les traduziuns plü monüdes. Mo magari él inće damì da lascè che la jënt aldes fora ći che ara ô y lasces laurè la fantasia.”

La pröma impresciun é che dantadöt la musiga y les usc é de gran maestria. Ëise laurè deplü sön la musiga, é por os la musiga plü importanta co le test?

“I orôn dantadöt scrì tl “ladin da vigni dé “, che trasmët nostes emoziuns cun plü autentizité, y adorè les parores che à n bun sonn morjel inće por la jënt che ne capësc nia le ladin.”

Olà gnarà pa fora la CD, y can pa? Cal y cô é pa le pröm feedback che i ëis albü?

“La CD gnarà fora de mà ti paisc todësc, tl’Austria, Svizera, y tla Talia sot ala ćiasa discografica SONY-lawine. Bele canche i ên ćiamò te stüde él gnü i responsabili de ‘Bayern 3’ - le radio pop dla Bavaria y dla Sony - a se ascutè sö la CD, y ai nes à dè dër n bun feedback. Denant ne savôi gnanca che i ćiantun te chësc lingaz nia-conesciü y nos ne s’aspetân nia che ai le toless sö tan bun.”

Informaziuns söl grup y söla CD

La band é metüda adöm - danfora - dales trëi protagonistes “Ganes” Elisabeth Schuen. Marlene Schuen y Maria Moling, spo él ala bataria Alex Pohn (batarist de Hubert von Goisern), ai keyboards David Lackner (inće pro Hubert von Goisern), ala chitara bassa Gustavo Brinholi (dal Brasil) y ala chitara Kilian Reischl.Diesc ćianties söla CD “Rai de sorëdl” dles “Ganes” é gnüdes tutes sö a Minca/München cun le produzënt Gunnar Graewert (produzënt de Claudia Coreck, Anette Louisian, Patrick Nuo, ez.), cater ćianties é gnüdes registrades a Salzburg da Hubert von Goisern cun so injenier dl sonn Wolfgang Spannberger. Sön döes ćianties saral inće da aldì na sorpreja de Hubert von Goisern.Do le conzert de promoziun a Bornech sarà Ganes da aldì a Minca tl Bayerischer Hof ai 15 de merz y a Vìena tl Porgy and Bess d’aurì. La CD gnarà fora ofizialmënter ai 28 de mà, dedô saral söl program conzerć de presentaziun.
(iaco rigo)