|
|
|
|
|
Europeada 2012 al start
Dal 16 al 24 de jugn tla Lausitz, ti Paisc Todesc, vegniràl jughé i campionac europeics de palé dles mendranzes d’Europa. Nia demé l sport, ma ence la cultura sarà protagonista de chesta manifestazion sportiva
| |
|
| |
La delegazion ladina che piarà via encuei per la E... |
Sport y cultura - 2012 é l ann di campionac europeics de palé – ence tla Lausitz, ti Paisc Todesc. Tratant che les scuadres nazionales juga te Polonia y te Ucraina, te Sachsen se enconta 20 scuadres per desfiré l’Europeada, l campionat de palé dles mendranzes autoctones d’Europa. Ence la pruma edizion, che é steda dl 2008 ti Grijons, fova vegnuda metuda da jì tratant i „Europei“, chest per desmostré che t’Europa ne n’él nia demé nazions, ma ence mendranzes. En chesta outa à la la FUEV – Federazion d’Europa dles Nazionalités – organisé l campionat tla Lausitz, Sachsen, daciasa dla mendranza di sorbs dla Germania. La Europeada 2012 é vegnuda metuda da jì con l patrozine dl president dl Consei di Ministri de Sachsen, Stanislaw Tillich, en colaborazion con Domowina, lia che é a tet dla mendranza sorba. A la pruma edizion ne n’ova na scuadra ladina nia tout pert, mé un n jugadour ladin ova ciafé lerch tla scuadra de Südtirol, scuadra che ova ence davagné y che en chest ann messarà defene l titul. Patrick Dapunt da Corvara, dl 2008 jugadour dla scuadra de Südtirol, é en chest ann alenadour dla scuadra di Ladins. La scuadra é vegnuda prejenteda en domenia ai 10 de jugn tla senta dl Istitut Ladin Micura de Rü, a San Martin. 17 é i jugadours che é vegnus cherdés ite, doi é vegnus mancia ajache ai se à fat mel. Tratant la prejentazion dla scuadra a San Martin àn podù sentì la legreza de avei na scuadra ladina che nes reprejenteia te na manifestazion tant emportanta tla Europa dles mendranzes. „Podei tò pert a na manifestazion de gran portada a livel europeich vuel dì truep per i ladins, al vuel dì se fé vedei, mostré che an é na mendranza viva“, à dit l promodour y coordinadour dla scuadra ladina y president dla Union dl Sport da San Martin, Giorgio Costabiei. „Dut à metù man dant cater agn, can che al vegniva jughé la pruma edizion dla Europeada; dailò me ove pensé che al fossa sté bele sce ence na selezion ladina essa podù jughé para. En chesta outa podonse ester laprò y chesta é na gran sodesfazion“ enjonta ciamò l coordinadour. L campionat de palé vegnirà desfiré dai 16 ai 24 de jugn. „Ala se trata de na bela ocajion per i ladins, per se fé conesce fora per l’Europa y per vegnì en contat con les autres realtés minoritares“, à dit l president dl Istitut Ladin Albert Videsott, che à ence sotlinié la gran emportanza dl liam che se cherieia tres chesta manifestazion anter sport y cultura.
Sport y cultura se enconta
Sci, ence la cultura sarà protagonista dla Europeada. Encuei, vender, saràl tla Lausitz la inaugurazion dl campionat de palé, y dal 17 al 19 vegniràl jughé les partides de cualificazion per i cherc de finala. Ma la Europeada ne n’é nia demé na manifestazion sportiva. Ence la cultura giata sia lerch. Un di obietifs de chesta manifestazion é pu chel de valorisé les mendranzes linguistiches y i aspec culturai tres l palé, ajache sun l ciamp ne se enconta nia demé jugadours, ma ence cultures y lingac. L mercui ai 20 de jugn ne saràl deguna partida. Chesta giorneda sarà dedicheda a la prejentazion dles mendranzes, dles cultures, di lingac y dles tradizions. Vigni mendranza arà la poscibelté de se fé conesce y de vegnì en contat con les autres realtés minoritares d’Europa. En chesta ocajion ruvarà te Sachsen ence l’Istitut Ladin Micura de Rü, che portarà inant l inom di ladins tres la mostra itineranta „Viac tla Ladinia“. L’Europeada é donca n aveniment emportant che colieia sport y cultura y che porta pro da slarié fora l inom di ladins te duta Europa, che dà la poscibelté a les mendranzes de se conesce, de se confronté y olà che l resultat che vegnirà arjont ne sarà nia la cossa plu emportanta; emportant sarà dantaldut ester dailò.
Ladins deberieda, soura i confins fora
Ma la Europeada ne i pita ai jugadours nia demé la poscibelté de conesce les autres mendranzes europeiches, ma ence de i ruvé plu damprò a jugadours dles autres valedes ladines. Dutes cinch les valedes é belavisa reprejentedes tla scuadra che tolarà pert a chest campionat. I jugadours é vegnus chiris fora anter les scuadres de palé dla Val Badia, de Gherdeina, de Fascia, de Fodom y de Ampez. La gran emportanza de chesta cerna é ence vegnuda sotrisseda dal assessour ladin Florian Mussner tratant la prejentazion. „La prejenza de jugadours de duta la Ladina te chesta scuadra de palé é n segn che desmostra che nost popul pò colaboré y tegnì adum ence soura i confins fora“, à dit l assessour ladin, che é ciamò ju n vare plu inant dijon che al fossa bel sce la Europeada podessa vegnì n bel di jugheda tles valedes ladines.
Alenamenc y aspetatives
Pratrick Dapunt sarà l alenadour dla scuadra di Ladins dl Sela. I jugadours dles valedes ladines, che ne se conesciova nia duc dantfora, à fat l prum alenament a la fin de auril. Al é spo vegnù jughé n valgunes partides d’amizizia te Gherdeina, te Fascia y tla Val Badia per prejenté n pue la scuadra a dutes les valedes, dij l alenadour. En domenia él ciamò sté n alenament tl ciamp de San Martin y encuei é i jugadours y acompagnadours piés via contra i Paisc Todesc. „Sciche alenament – spliega Patrick Dapunt – él scialdi vegnù fat de te’ piceres partides per vedei dantaldut co mete y jugadours te ciamp y per i ausé ite a jughé deberieda.“ Les aspetatives dla scuadra ladina ne n’é endere nia massa autes, ence sce duc i jugadours jirà te ciamp per dé l mascim. „Sce i passon les partides de cualificazion y ruvon inant él bele sciche davagné per nos, ma i ne se aspeton nia de massa, ajache i son duc jugadours de pruma, seconda y terza categoria“, confesseia l alenadour „Ma la bala é torona y tl juech dl palé pòl sozed dldut“ dij spo con na veta de otimism l vize alenadour y arjignadour atletich d’Al Plan, Markus Winkler. L clima anter i jugadours é dret bon, nes dij spo tla fineda i doi alenadours, y chesta é la cossa plu emportanta.
Les scuadres y les partides di Ladins
En dut saràl 20 scuadres che se batarà por la copa, 20 mendranzes che vegn da 13 stac: i ladins (I), i rumanc (CH), i ozitans (F), i galeisc (GB), i frisc dl nord (D), i zimbri (I), i rom dl’Ungaria (H), i todesc tla Ruscia (RUS), la mendranza todescia tla Danimarca (DK), la mendranza daneisa tla Germania (D), i todesc tl’Ungaria (H), i croac tla Serbia (SRB), i turc dla Trachia (GR/D), i slovens tla Carencia (A), na selezion de mendranzes tla Estonia (EST), la mendranza todescia tla Polonia (PL), la mendranza slovaca tl’Ungaria (H), i caraciai (RUS), i todesc de Südtirol (I), y i sorbs tla Germania (D).
La scuadra ladina jugarà la pruma partida en domenia ai 17 de jugn da les 15.00 a Nescwitz contra i nordfriesen. L lunesc jugarai contra i croac dla Serbia y l mertesc ai 19 contra i turc dla Grecia. Les partides di cherc de finala vegnirà jughedes l 21 y l 23 y la finala sarà ai 24 de jugn. Deplù informazions soura l campionat de palé dles mendranzes sun la plata internet www.europeada.eu. (katia pizzinini)
|
|